Góp ý vào dự thảo Nghị quyết, đại biểu Hà Sỹ Đồng - Ủy viên Ủy ban Kinh tế và Tài chính của Quốc hội, đại biểu Quốc hội tỉnh Quảng Trị - bày tỏ băn khoăn về hình thức văn bản. Theo đại biểu, Chính phủ trình Quốc hội ban hành Nghị quyết với mục tiêu tháo gỡ vướng mắc, nhưng nội dung bên trong lại chứa đựng nhiều quy định mang tính chất "sửa đổi" Luật Đất đai. Việc ban hành dưới dạng Nghị quyết mà nội dung lại sửa luật sẽ dẫn đến sự phức tạp về mặt thực tiễn, khiến người dân, doanh nghiệp và cơ quan thực thi rơi vào tình thế khó xử khi phải áp dụng song song cả Luật và Nghị quyết. Thêm vào đó, hình thức Nghị quyết không ghi rõ là sửa đổi Luật Đất đai, dẫn đến việc không áp dụng kỹ thuật hợp nhất văn bản, khiến người đọc không biết được các điều khoản cũ trong Luật có còn hiệu lực hay không.

Đại biểu Hà Sỹ Đồng kiến nghị cần phân định rõ ràng: nội dung nào thực sự sửa đổi Luật Đất đai thì phải ghi rõ là sửa đổi, bổ sung điều khoản nào để áp dụng kỹ thuật hợp nhất văn bản, tạo thuận lợi cho việc tra cứu. Nội dung nào mang tính bổ sung, tháo gỡ vướng mắc thì giữ nguyên trong Nghị quyết. Cách làm này phù hợp với chỉ đạo của Tổng Bí thư về việc xây dựng hệ thống pháp luật dễ nhớ, dễ hiểu, dễ thực hiện.

Đại biểu chỉ ra thực tế doanh nghiệp đã hoàn thành nghĩa vụ tài chính, nộp tiền thuê đất nhưng cơ quan nhà nước chậm giải phóng mặt bằng, dẫn đến việc không có đất để triển khai dự án, gây thiệt hại cho doanh nghiệp. Để giải quyết bất cập này, đại biểu đề xuất bổ sung quy định cho phép doanh nghiệp được tính toán lại tiền thuê đất, giảm nghĩa vụ tương ứng với thời gian chậm bàn giao mặt bằng. Phần nghĩa vụ được giảm trừ sẽ được điều chỉnh, khấu trừ vào các kỳ thanh toán sau hoặc các nghĩa vụ tài chính khác, đảm bảo công bằng trong quan hệ giữa Nhà nước và nhà đầu tư.

ĐBQH Hà Sỹ Đồng kiến nghị sửa đổi cần phân định rõ nội dung nào liên quan đến dự thảo Luật Đất đai...

Một điểm nghẽn khác được đại biểu đề cập là sự chênh lệch quyền lợi giữa hình thức thuê đất trả tiền một lần và trả tiền hàng năm. Người thuê đất trả tiền hàng năm hiện bị hạn chế quyền thế chấp, góp vốn bằng quyền sử dụng đất, gây tâm lý e ngại đầu tư. Đại biểu Hà Sỹ Đồng đề nghị mạnh dạn mở rộng quyền cho nhóm đối tượng này tương ứng với người thuê đất trả tiền một lần. Điều này sẽ tạo cơ sở pháp lý vững chắc, khơi thông dòng vốn từ hệ thống tài chính ngân hàng chảy vào thị trường bất động sản.

Cùng quan tâm đến vấn đề đất đai, đại biểu Nguyễn Thị Tuyết Nga - Ủy viên Ủy ban Văn hóa, Xã hội, đại biểu Quốc hội tỉnh Quảng Trị - cho rằng dự thảo Nghị quyết vẫn chưa thể chế hóa đầy đủ chủ trương ưu tiên quỹ đất cho giáo dục và y tế theo các Nghị quyết số 71-NQ/TW và 72-NQ/TW của Bộ Chính trị.

ĐBQH Nguyễn Thị Tuyết Nga cho rằng cần phân tách điều khoản về quỹ đất danh cho giáo dục

Đại biểu Nguyễn Thị Tuyết Nga nhấn mạnh, các Nghị quyết của Bộ Chính trị đã đặt ra yêu cầu rất rõ về việc bảo đảm quỹ đất phát triển hệ thống trường học, cơ sở y tế; dành quỹ đất trong các khu đô thị, khu công nghiệp. Tuy nhiên, dự thảo Nghị quyết hiện chưa có điều khoản riêng hoặc nhóm quy định đầy đủ về vấn đề này. Hiện tại, các chính sách ưu đãi đất đai cho giáo dục và y tế đang nằm rải rác ở các dự thảo nghị quyết chuyên ngành khác, dẫn đến sự thiếu thống nhất.

Đại biểu đề nghị cần quy định thống nhất, tích hợp ngay các cơ chế ưu đãi, đặc thù về đất đai cho hai lĩnh vực then chốt này vào dự thảo Nghị quyết tháo gỡ vướng mắc Luật Đất đai. Việc này sẽ tạo cơ sở pháp lý vững chắc, thống nhất để các địa phương ưu tiên bố trí quỹ đất sạch, đất dôi dư sau sắp xếp cho trường học và cơ sở y tế, kịp thời triển khai thực hiện chủ trương của Đảng, tạo đột phá phát triển văn hóa - xã hội thay vì chờ đợi sửa đổi tổng thể Luật Đất đai trong thời gian tới.

Hồng Nhung - Thanh Tuân