Đại biểu Nguyễn Minh Tâm đánh giá cao nỗ lực công phu của cơ quan soạn thảo trong việc hệ thống hóa 32 Nghị định và 99 Thông tư hiện hành để cụ thể hóa chủ trương của Nghị quyết 71. Tuy nhiên, để đảm bảo tính thực thi và đồng thuận, đại biểu đề nghị cần xác định rõ ranh giới giữa cơ chế “đặc thù” (vượt luật) và cơ chế “ưu tiên trong khung luật”; đồng thời tuân thủ nguyên tắc thí điểm trước khi nhân rộng, phân cấp trách nhiệm và nguồn lực rõ ràng.

Đại biểu Nguyễn Minh Tâm góp ý dự thảo Nghị quyết

Góp ý cụ thể vào nội dung dự thảo Nghị quyết, đại biểu đề nghị bổ sung cơ chế thí điểm nâng chuẩn trình độ thạc sĩ cho giáo viên dạy các môn học cốt lõi ở bậc THPT. Đại biểu phân tích, việc này cần có lộ trình cụ thể, bắt đầu thí điểm tại một số địa phương có đủ điều kiện trong giai đoạn 2026–2028, sau đó đánh giá kết quả vào năm 2029 để xem xét nhân rộng. Từ đó, đại biểu kiến nghị bổ sung khoản 3 vào Điều 2, giao Bộ Giáo dục và Đào tạo chủ trì, phối hợp với các bộ ngành liên quan triển khai thí điểm nâng chuẩn trình độ lên thạc sĩ đối với giáo viên dạy các môn học cốt lõi như Toán, Vật lý, Hóa học, Ngữ văn, Tin học. Phạm vi thí điểm dự kiến tại 10–15 địa phương đại diện cho cả vùng đô thị và vùng khó khăn. Nội dung thí điểm bao gồm cơ chế học bổng, hỗ trợ đào tạo, tuyển dụng, chế độ phụ cấp thu hút và cam kết phục vụ. Kết quả thí điểm sẽ là cơ sở thực tiễn quan trọng để Chính phủ đề xuất sửa đổi Luật Giáo dục và pháp luật liên quan nếu cần thiết.

Về nhiệm vụ xây dựng xã hội học tập, đại biểu Nguyễn Minh Tâm cho rằng dự thảo Nghị quyết mới chỉ đề cập đến hướng cho vay tín chấp từ Ngân hàng Chính sách xã hội, chưa đủ mạnh để tạo đột phá. Đại biểu đề xuất bổ sung chính sách hỗ trợ học tập suốt đời theo hướng cấp tài khoản học tập ("Ví học tập").

Đại biểu dẫn chứng sự thành công của việc chi trả tiền an sinh xã hội qua hệ thống VNEID thời gian qua để khẳng định tính khả thi của đề xuất này. Việc thực hiện "Ví học tập" cho công dân hoàn toàn có thể triển khai trên nền tảng dữ liệu dân cư quốc gia. Đại biểu đề nghị giao Bộ Giáo dục và Đào tạo phối hợp với các bộ ngành xây dựng mô hình thí điểm "Ví học tập" giai đoạn 2026–2027 tại 5-10 tỉnh, nhằm hỗ trợ tài chính trực tiếp cho người lớn nâng cao kỹ năng nghề. Bộ Giáo dục và Đào tạo sẽ chịu trách nhiệm xây dựng tiêu chí nhà cung cấp đào tạo và cơ chế thanh toán theo kết quả, trong khi Bộ Tài chính chủ trì phương án nguồn lực.

Liên quan đến công tác tổ chức thi hành, đại biểu Nguyễn Minh Tâm bày tỏ băn khoăn về độ trễ chính sách nếu khâu chuẩn bị không tốt. Để Nghị quyết sớm đi vào cuộc sống, đại biểu kiến nghị ngay sau khi thông qua, Ủy ban Thường vụ Quốc hội cần phối hợp đôn đốc Chính phủ trong giai đoạn hậu lập pháp, yêu cầu báo cáo kế hoạch triển khai chi tiết trong phiên họp gần nhất.

Đại biểu cũng kiến nghị Thủ tướng Chính phủ chỉ đạo các bộ ngành soạn thảo ngay các nghị định, thông tư hướng dẫn, hoàn thành trước thời điểm Nghị quyết có hiệu lực (01/01/2026). Nhất là, những nội dung phức tạp như cơ chế tài chính 20% ngân sách cho giáo dục, tín dụng sinh viên hay thủ tục đất đai cần có hướng dẫn cụ thể để tránh cách hiểu khác nhau. Đại biểu nhấn mạnh, việc phân bổ vốn đầu tư công giai đoạn 2026–2030 cần được đẩy nhanh, ưu tiên cho các địa phương chưa tự cân đối được nguồn thu để đầu tư trường lớp và hạ tầng số.

Hồng Nhung - Thanh Tuân